భారత్లో మెట్రో రైలు వ్యవస్థ గత పదేళ్లలో చాలా వేగంగా విస్తరించింది. 2014లో దేశంలో కేవలం 248 కి.మీ. మెట్రో నెట్వర్క్ ఉండగా, 2025 నాటికి అది 1,095 కి.మీ.కు పెరిగింది. ప్రస్తుతం 26 నగరాల్లో మెట్రో సేవలు ఉన్నాయి.
కానీ ఇక్కడ ఒక ఆసక్తికరమైన సమస్య ఉంది. మెట్రో లైన్లు పెరుగుతున్నంతగా ప్రయాణికులు మాత్రం పెరగడం లేదు. కొన్ని నగరాల్లో అంచనా వేసిన ప్రయాణికుల సంఖ్య కంటే వాస్తవ రైడర్షిప్ చాలా తక్కువగా ఉంది.
ఎందుకు ఇలా జరుగుతోంది?
- మెట్రో స్టేషన్ వరకు వెళ్లడానికి సరైన బస్సులు, ఆటోలు, ఇతర రవాణా సౌకర్యాలు లేకపోవడం.
- స్టేషన్ నుంచి ఇంటికి లేదా కార్యాలయానికి చేరుకోవడం మరో సమస్యగా మారడం.
- కొన్ని మెట్రో మార్గాలు ప్రజలు ఎక్కువగా ప్రయాణించే ప్రాంతాలకు కాకుండా, ప్రణాళికలో సులభంగా నిర్మించగల ప్రాంతాల్లో ఏర్పాటు కావడం.
- టికెట్ ధరలు కూడా కొంతమంది ప్రయాణికులకు భారంగా ఉండటం.
- మెట్రో నిర్మాణానికి భారీగా డబ్బు ఖర్చవుతున్నా, తగినంత ఆదాయం రావడం లేదు. అందుకే ప్రభుత్వాలపై ఆర్థిక భారం పడుతోంది.
అసలు ప్రశ్న మెట్రో ఎంత కిలోమీటర్లు నిర్మించామన్నది కాదు.
ప్రజలు తమ ఇంటి నుంచి మెట్రో స్టేషన్కు సులభంగా చేరగలరా? స్టేషన్ నుంచి గమ్యస్థానానికి సౌకర్యంగా వెళ్లగలరా? మెట్రో వల్ల వారి ప్రయాణ సమయం, ఖర్చు నిజంగా తగ్గుతున్నాయా? అన్నదే ముఖ్యం.
అందుకే భవిష్యత్తులో మెట్రో లైన్ల సంఖ్య పెంచడం మాత్రమే కాకుండా, బస్సులు, ఫీడర్ సర్వీసులు, నడక మార్గాలు, సైకిల్ మార్గాలు, ఆటో/క్యాబ్ కనెక్టివిటీ వంటి మొత్తం రవాణా వ్యవస్థను కలిపి అభివృద్ధి చేయాలి.
సింపుల్గా చెప్పాలంటే:
మెట్రో నిర్మించడం అభివృద్ధికి గుర్తు కావచ్చు. కానీ ఆ మెట్రోలో ప్రజలు రోజూ ప్రయాణించేలా చేయడమే అసలైన అభివృద్ధి.