ఒకప్పుడు ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద ఆయుధాల దిగుమతిదారుగా ఉన్న భారత్, ఇప్పుడు అత్యాధునిక ఆయుధాలను ఎగుమతి చేసే దేశంగా వేగంగా ఎదుగుతోంది. అందులోనూ బ్రహ్మోస్ సూపర్సోనిక్ క్రూయిజ్ క్షిపణి భారత్కు అత్యంత ప్రతిష్ఠాత్మక రక్షణ ఎగుమతిగా నిలిచింది. ఇటీవల ఇండోనేషియా కూడా బ్రహ్మోస్ను కొనుగోలు చేయాలని నిర్ణయించుకోవడంతో ఈ క్షిపణిపై ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఆసక్తి మరింత పెరిగింది. (Reuters)
బ్రహ్మోస్ ప్రత్యేకత ఏమిటి?
బ్రహ్మోస్ ప్రపంచంలో అత్యంత వేగంగా ప్రయాణించే సూపర్సోనిక్ క్రూయిజ్ క్షిపణుల్లో ఒకటి. ఇది గంటకు సుమారు మాక్ 2.8 నుంచి 3 (శబ్ద వేగం కంటే దాదాపు మూడు రెట్లు) వేగంతో ప్రయాణిస్తుంది. శత్రు రాడార్లకు చిక్కకుండా అత్యల్ప ఎత్తులో దూసుకెళ్లి అత్యంత కచ్చితత్వంతో లక్ష్యాన్ని ఛేదించే సామర్థ్యం దీనికి ఉంది.
ఈ క్షిపణిని భూమి, యుద్ధనౌకలు, జలాంతర్గాములు, యుద్ధ విమానాల నుంచి ప్రయోగించవచ్చు. అందువల్ల ఒకే ఆయుధాన్ని మూడు దళాలు ఉపయోగించగలగడం దీని ప్రధాన బలం.
ఇతర దేశాలు ఎందుకు ఆసక్తి చూపుతున్నాయి?
బ్రహ్మోస్ వేగం, కచ్చితత్వం, విశ్వసనీయత, బహుముఖ వినియోగ సామర్థ్యం ఇతర దేశాలను ఆకర్షిస్తున్నాయి. ముఖ్యంగా తీర ప్రాంత భద్రతకు ఇది అత్యంత ప్రభావవంతమైన ఆయుధంగా గుర్తింపు పొందింది. యుద్ధ పరిస్థితుల్లో వేగంగా స్పందించి శత్రు నౌకలు, కీలక స్థావరాలను లక్ష్యంగా చేసుకోవచ్చు.
అమెరికా, యూరప్కు చెందిన సమాన స్థాయి క్షిపణులతో పోలిస్తే బ్రహ్మోస్ తక్కువ వ్యయంతో లభిస్తుండటం కూడా కొనుగోలు దేశాలకు పెద్ద ప్రయోజనంగా మారుతోంది. (Reuters)
ఏ దేశాలు కొనుగోలు చేస్తున్నాయి?
- ఫిలిప్పీన్స్ బ్రహ్మోస్ను కొనుగోలు చేసిన తొలి విదేశీ దేశం.
- వియత్నాం కూడా ఈ క్షిపణిని కొనుగోలు చేసే ఒప్పందం కుదుర్చుకుంది.
- తాజాగా ఇండోనేషియా కూడా బ్రహ్మోస్ కొనుగోలుకు ముందుకొచ్చింది.
- మలేషియా, యూఏఈతో పాటు మరికొన్ని దేశాలు కూడా ఆసక్తి చూపుతున్నట్లు సమాచారం. (Reuters)
భారత్కు కలిగే ప్రయోజనాలు
బ్రహ్మోస్ ఎగుమతులతో భారత్కు భారీ విదేశీ మారకద్రవ్యం లభించడమే కాకుండా, ప్రపంచ రక్షణ రంగంలో విశ్వసనీయ భాగస్వామిగా గుర్తింపు పెరుగుతోంది. అలాగే “మేక్ ఇన్ ఇండియా”, “ఆత్మనిర్భర్ భారత్” కార్యక్రమాలకు ఇది పెద్ద ఊతంగా మారింది. భారత రక్షణ పరిశ్రమలో దేశీయ తయారీ, ఉపాధి అవకాశాలు, సాంకేతిక అభివృద్ధి కూడా వేగవంతమవుతున్నాయి. (The Times of India)
భవిష్యత్తు
భారత్ ప్రస్తుతం మరింత తేలికైన, అధునాతన బ్రహ్మోస్-ఎన్జీ (Next Generation) క్షిపణిని కూడా అభివృద్ధి చేస్తోంది. ఇది భవిష్యత్తులో మరిన్ని దేశాలను ఆకర్షించే అవకాశముందని రక్షణ నిపుణులు భావిస్తున్నారు.