ఇరాన్ దక్షిణ తీరంలోని బందర్ అబ్బాస్ నగరం ప్రస్తుతం ప్రపంచ దృష్టిని ఆకర్షిస్తోంది. అమెరికా–ఇరాన్ ఉద్రిక్తతలు పెరుగుతున్న నేపథ్యంలో ఈ పోర్టు నగరం వ్యూహాత్మకంగా, ఆర్థికంగా ఎంత కీలకమో అనే చర్చ మళ్లీ మొదలైంది. ప్రపంచ చమురు రవాణాలో కీలక పాత్ర పోషించే హోర్ముజ్ జలసంధి ప్రవేశద్వారం వద్ద ఈ నగరం ఉండటమే దీనికి ప్రధాన కారణం.
బందర్ అబ్బాస్ ఎక్కడ ఉంది?
బందర్ అబ్బాస్ ఇరాన్లోని హోర్మోజ్గాన్ ప్రావిన్స్ రాజధాని. ఇది పర్షియన్ గల్ఫ్ను ఒమాన్ గల్ఫ్తో కలిపే హోర్ముజ్ జలసంధికి సమీపంలో ఉంది. ఆసియా, యూరప్, ఆఫ్రికాలను కలిపే సముద్ర వాణిజ్య మార్గంలో ఇది అత్యంత ముఖ్యమైన నౌకాశ్రయం.
ప్రపంచ చమురు రవాణాకు ఎందుకు కీలకం?
ప్రపంచవ్యాప్తంగా సముద్ర మార్గంలో రవాణా అయ్యే ముడి చమురులో దాదాపు ఐదో వంతు హోర్ముజ్ జలసంధి గుండా వెళ్తుంది. ఈ మార్గాన్ని పర్యవేక్షించే ప్రధాన కేంద్రంగా బందర్ అబ్బాస్ ఉంది. అందువల్ల ఈ ప్రాంతంలో ఉద్రిక్తతలు పెరిగితే ప్రపంచ చమురు సరఫరా, ధరలపై వెంటనే ప్రభావం పడే అవకాశం ఉంటుంది.
ఇరాన్కు ప్రధాన వాణిజ్య కేంద్రం
బందర్ అబ్బాస్ ఇరాన్లో అతిపెద్ద వాణిజ్య నౌకాశ్రయాల్లో ఒకటి. దేశంలోకి వచ్చే దిగుమతులు, బయటికెళ్లే ఎగుమతుల్లో పెద్ద భాగం ఈ పోర్టు ద్వారానే జరుగుతుంది. కంటైనర్ కార్గో, చమురు ఉత్పత్తులు, పెట్రోకెమికల్స్, ఖనిజాలు, ఇతర పారిశ్రామిక వస్తువుల రవాణాకు ఇది ప్రధాన కేంద్రంగా పనిచేస్తోంది.
సైనికంగా కూడా అత్యంత ప్రాధాన్యం
ఈ నగరంలో ఇరాన్ నౌకాదళం, ఇస్లామిక్ రివల్యూషనరీ గార్డ్ కార్ప్స్ (IRGC)కు చెందిన కీలక నౌకా స్థావరాలు ఉన్నాయి. హోర్ముజ్ జలసంధిలో జరిగే నౌకల రాకపోకలను పర్యవేక్షించడంలో ఇవి ప్రధాన పాత్ర పోషిస్తాయి. అందుకే ఏదైనా ఘర్షణ జరిగినప్పుడు బందర్ అబ్బాస్ తొలి లక్ష్యాల్లో ఒకటిగా మారే అవకాశం ఉంటుంది.
చరిత్రలోనూ కీలక స్థానం
శతాబ్దాలుగా బందర్ అబ్బాస్ భారతదేశం, పర్షియా, అరబ్ దేశాల మధ్య సముద్ర వాణిజ్యానికి ప్రధాన కేంద్రంగా ఉంది. ఒకప్పుడు భారతీయ వ్యాపారులు ఇక్కడ స్థిరపడి వ్యాపారం నిర్వహించగా, వారి కోసం నిర్మించిన పురాతన విష్ణు ఆలయం ఇప్పటికీ ఈ నగరంలో ఉంది. ఇది భారత్–ఇరాన్ మధ్య చారిత్రక సంబంధాలకు నిదర్శనంగా నిలుస్తోంది.
ప్రస్తుత పరిస్థితి
అమెరికా–ఇరాన్ మధ్య తాజా ఉద్రిక్తతల నేపథ్యంలో బందర్ అబ్బాస్పై దాడులు, ప్రతిదాడుల వార్తలు వెలువడుతున్నాయి. ఈ ప్రాంతంలో పరిస్థితి మరింత ఉద్రిక్తమైతే ప్రపంచ ఇంధన మార్కెట్లు, అంతర్జాతీయ వాణిజ్యం, సముద్ర రవాణాపై గణనీయమైన ప్రభావం పడే అవకాశం ఉందని నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు.
